Suyima Gʻaniyeva

Suyima Gʻaniyeva taniqli navoiyshunos va sharqshunos olim boʻlib, uning ilmiy ishlari Oʻzbekiston bilan birga Rossiya, Turkiya, Eron, Tojikiston va Ozarbayjon ilmiy doiralarida ham yaxshi tanilgan.
Bolaligi va dastlabki qiziqishlari
Suyima hali toʻrt-besh yoshida qoʻshiqlar va sheʼrlardan soʻzlarni eslab qolib, ularni yodlashga harakat qilgan. Ota-onasini hayratga solgan bu qiziqish vaqt oʻtishi bilan yanada kuchaygan.
Mustaqil ravishda mumtoz adabiyot namunalarini oʻqib, ayniqsa Alisher Navoiy asarlaridagi murakkab baytlarni toʻgʻri talaffuz qilishni oʻrgangani bu isteʼdodning dastlabki belgisi boʻldi. Bolalikdagi ishtiyoq asta-sekin ijodkorlik va ilmiy izlanishga boʻlgan chuqur istakka aylandi.
Taʼlim yoʻli
- Yettinchi sinfni tugatgach, hozirgi Oʻzbekiston milliy universitetining tayyorgarlik boʻlimiga oʻqishga kirdi.
- Tayyorgarlik boʻlimini bitirgach, oʻrta taʼlimni ham parallel ravishda olib bordi.
- 1947-yilda bilimga boʻlgan alohida ishtiyoqi va aʼlo oʻqishi tufayli imtihonsiz sharqshunoslik fakultetiga qabul qilindi.
- Universitet ustozlari uning Navoiy asarlarini chuqur bilishini payqab, Sankt-Peterburg adabiyot institutida davom etishni tavsiya qilishdi.
Ilmiy faoliyati
Suyima Gʻaniyeva ilmiy ishini Alisher Navoiy merosini oʻrganishga bagʻishladi. Shoirning hayoti va ijodini chuqur bilishi hamda mumtoz matnlarga boʻlgan masʼuliyatli munosabati uni shu sohaning yetakchi mutaxassislaridan biriga aylantirdi.
Uning rahbarligida Navoiy asarlarining toʻqqiz, oʻn yetti, oʻn toʻqqiz va yigirma jildli nashrlari chop etildi.
Tadqiqot jarayonida, ayniqsa, shoir til uslubini oʻrganish eng qiyin va muhim vazifa boʻlgan.
Ilmiy merosining asosiy yoʻnalishlari
- Alisher Navoiy hayoti va ijodini oʻrganish
- Mumtoz asarlarning matnshunoslik asosida nashr etilishi
- Shoir til uslubining tadqiqi
- Sharqshunoslik va oʻzbek adabiyoti tarixi boʻyicha ilmiy maqolalar
Ilmiy natijalari va asarlari
Suyima Gʻaniyeva yigirmadan ortiq kitob va toʻrt yuzga yaqin ilmiy maqola muallifi hisoblanadi.
Olimning Navoiy hayoti va ijodiga bagʻishlangan monografiyasi ham keng oʻquvchilar doirasiga yetib bordi.
Davlat mukofotlari va eʼtirof
- 1999-yil: «El-yurt xizmati» ordeni bilan taqdirlandi.
- 2008-yil: «Buyuk xizmatlari uchun» ordeni bilan mukofotlandi.
- 2015-yil: «Oʻzbekiston qahramoni» unvoni berildi.
Bu mukofotlar koʻp yillik mehnati, ilm-fan va adabiyot rivojiga qoʻshgan hissasi davlat tomonidan yuqori baholanganini koʻrsatadi.
Hayotining soʻnggi yillari
Suyima Gʻaniyeva 2018-yil 2-sentabrda vafot etdi.
Xulosa
Suyima Gʻaniyeva bolaligidan adabiyotga qiziqqan, Navoiy merosini chuqur oʻrgangan va uni nashr etishga katta hissa qoʻshgan olim.
Izohlar
0Hozircha izoh yoʻq — birinchi boʻlib fikr bildiring!
