Tohira Hojiyevna Toshboyeva

Tohira Hojiyevna Toshboyeva (07.09.1938 — 23.04.2022) — oʻzbek olimi, etnograf, tarix fanlari doktori (1994), etnologiya va antropologiya sohasining yetakchi tadqiqotchisi.
Bolaligi va oilasi
U 1938-yil 7-sentyabrda Toshkent shahrida ziyolilar oilasida dunyoga keldi. Onasi Mohinur Nazirova nafaqaxoʻr boʻlgan.
Taʼlimi
Toshkent shahridagi 42-oʻrta maktabni tamomlagach, 1955–1960-yillarda Markaziy Osiyo davlat universitetining (hozirgi Oʻzbekiston Milliy universiteti) tarix fakultetida tahsil oldi.
Ustozlari orasida M.Ye.Masson, P.Kovalev, I.M.Muminov va L.V.Gentshke kabi taniqli olimlar bor edi.
Aspiranturasi va dala tadqiqotlari
Universitetni tugatgach, Toshboyeva aspiranturaga kirdi. Bu davrda u taniqli etnolog O.A.Suxareva bilan birga ekspeditsiyalarda ishtirok etdi. Dala tadqiqotlari orqali u materiallarni toʻplash, yozib olish va ularni umumlashtirish koʻnikmalarini egalladi. Bu tajriba uning ilmiy uslubi shakllanishida muhim rol oʻynadi.
1968-yilda u oʻz dissertatsiyasini himoya qildi.
Doktorlik dissertatsiyasi
1994-yilda Moskvadagi Rossiya Fanlar akademiyasining N.N.Mikluxo-Maklay nomidagi Etnologiya va antropologiya institutida «Oʻzbek qishloq aholisining zamonaviy oilasi va oilaviy hayoti» mavzusida doktorlik dissertatsiyasini himoya qildi.
Mustaqillik yillaridagi faoliyati
1990-yillarda Oʻzbekiston mustaqillikka erishgach, Toshboyeva Oʻzbekiston Fanlar akademiyasi Tarix institutida dissertatsiyalar himoyasi boʻyicha ilmiy kengashning ilmiy kotibi boʻlib ishladi. Kengashning raisi akademik Ahmadali Asqarov edi.
Asosiy ilmiy asarlari
- «Bolalar tarbiyasi uchun yangi marosimlar»
- «Oʻzbeklar oilasining kundalik hayotida yangilik va anʼanalar» (M.D.Savurov bilan birgalikda)
Bu asarlar oʻzbek millatining etnografiyasida muhim manba boʻlib xizmat qiladi.
Xalqaro tan olinishi
YUNESKO olib borgan tadqiqot natijalariga koʻra, Tohira Hojiyevna Toshboyeva Markaziy Osiyodagi nomoddiy madaniyat boʻyicha ekspertlar roʻyxatiga kiritilgan.
Ilmiy yoʻnalishi va shogirdligi
U oʻzbek madaniy merosini oʻrganish va ommalashtirish boʻyicha salmoqli ish qilgan O.A.Suxarevaning shogirdi boʻlib, uning ishini davom ettirdi. Etnografiyaning rivojlanishiga hissa qoʻshib, oʻzbek xalqi urf-odatlari va marosimlari haqidagi bilimlarni keng ommaga yetkazishga intildi.
Xulosa
Tohira Hojiyevna Toshboyeva oʻzbek etnografiyasi va oilaviy hayot tadqiqotlariga munosib hissa qoʻshgan olim boʻldi.
Izohlar
0Hozircha izoh yoʻq — birinchi boʻlib fikr bildiring!
