Тоҳира Ҳожиевна Тошбоева

Тоҳира Ҳожиевна Тошбоева (07.09.1938 — 23.04.2022) — ўзбек олими, этнограф, тарих фанлари доктори (1994), этнология ва антропология соҳасининг етакчи тадқиқотчиси.
Болалиги ва оиласи
У 1938-йил 7-сентябрда Тошкент шаҳрида зиёлилар оиласида дунёга келди. Онаси Моҳинур Назирова нафақахўр бўлган.
Таълими
Тошкент шаҳридаги 42-ўрта мактабни тамомлагач, 1955–1960-йилларда Марказий Осиё давлат университетининг (ҳозирги Ўзбекистон Миллий университети) тарих факултетида таҳсил олди.
Устозлари орасида М.Е.Массон, П.Ковалев, И.М.Муминов ва Л.В.Гентшке каби таниқли олимлар бор эди.
Аспирантураси ва дала тадқиқотлари
Университетни тугатгач, Тошбоева аспирантурага кирди. Бу даврда у таниқли этнолог О.А.Сухарева билан бирга экспедитсияларда иштирок этди. Дала тадқиқотлари орқали у материалларни тўплаш, ёзиб олиш ва уларни умумлаштириш кўникмаларини эгаллади. Бу тажриба унинг илмий услуби шаклланишида муҳим рол ўйнади.
1968-йилда у ўз диссертатсиясини ҳимоя қилди.
Докторлик диссертатсияси
1994-йилда Москвадаги Россия Фанлар академиясининг Н.Н.Миклухо-Маклай номидаги Этнология ва антропология институтида «Ўзбек қишлоқ аҳолисининг замонавий оиласи ва оилавий ҳаёти» мавзусида докторлик диссертатсиясини ҳимоя қилди.
Мустақиллик йилларидаги фаолияти
1990-йилларда Ўзбекистон мустақилликка эришгач, Тошбоева Ўзбекистон Фанлар академияси Тарих институтида диссертатсиялар ҳимояси бўйича илмий кенгашнинг илмий котиби бўлиб ишлади. Кенгашнинг раиси академик Аҳмадали Асқаров эди.
Асосий илмий асарлари
- «Болалар тарбияси учун янги маросимлар»
- «Ўзбеклар оиласининг кундалик ҳаётида янгилик ва анъаналар» (М.Д.Савуров билан биргаликда)
Бу асарлар ўзбек миллатининг этнографиясида муҳим манба бўлиб хизмат қилади.
Халқаро тан олиниши
ЮНЕСКО олиб борган тадқиқот натижаларига кўра, Тоҳира Ҳожиевна Тошбоева Марказий Осиёдаги номоддий маданият бўйича экспертлар рўйхатига киритилган.
Илмий йўналиши ва шогирдлиги
У ўзбек маданий меросини ўрганиш ва оммалаштириш бўйича салмоқли иш қилган О.А.Сухареванинг шогирди бўлиб, унинг ишини давом эттирди. Этнографиянинг ривожланишига ҳисса қўшиб, ўзбек халқи урф-одатлари ва маросимлари ҳақидаги билимларни кенг оммага етказишга интилди.
Хулоса
Тоҳира Ҳожиевна Тошбоева ўзбек этнографияси ва оилавий ҳаёт тадқиқотларига муносиб ҳисса қўшган олим бўлди.
Изоҳлар
0Ҳозирча изоҳ йўқ — биринчи бўлиб фикр билдиринг!
